Verbeeld jij je nou maar niks, mensje…!

cone graphic

Vol ontzag volg ik de desastreuze verwoestingen door de tropische superorkaan ‘Irma’. Ook weer geprobeerd mij voor te stellen wat er gebeurde toen ‘Irma’ met een baro-meterstand van 925 millibar en windsnelheden tot 350 km/uur een aantal Caraïbische eilanden schoonveegde..! De bij de KJCPL varende gezagvoerders Vergroessen en Ellens, beschreven het fenomeen ooit in hun Handleiding voor Orkaannavigatie…      ’Iemand, ook met jarenlange ervaring met zware stormen op de Noord-Atlantic, die nog nooit in een tropische orkaan heeft gezeten, heeft geen enkele voorstelling van het aldaar heersende allesverwoestende geweld van wind en zee…’

De Schaal van Beaufort geeft als zwaarste windkracht 12 een windsnelheid van meer dan 116 km/h. De laatste keer dat in Nederland een extreme windstoot gemeten werd, was op 25 november 2005 toen er in Hoek van Holland een stoot van 173 km/h werd geregistreerd. Tijdens passage van superorkaan ‘Irma’ bedroegen de windsnelheden van 300/350 km/h…                                                                                               Godzijdank kan ik mij dat buitensporige natuurgeweld ook niet voorstellen ondanks dat ik vijf orkaanseizoenen heb meegemaakt in de Caribbean en op de Noord-Atlantic. Die enkele keren dat ik oncomfortabel dicht bij zo’n vurige dame in de buurt kwam, zorgde ik er wel voor dat ik wegkwam. Ook al voer ik dan een totaal andere kant op van wat mijn feitelijke bestemming was. Niets van aantrekken… de richtlijnen voor orkaan-navigatie zijn daarover volstrekt helder.                                                                              In tegenstelling met de cyclonen in de Pacific, volgen de orkanen in de Noord-Atlantic vrijwel altijd een redelijk voorspelbare track. De verplaatsingssnelheden zijn op lagere breedte rond de 25 km/h. Eenmaal afgebogen in de Golfstroom voor de Amerikaanse kust, kunnen deze snelheden snel verdubbelen. Ook verplaatsingsrichtingen zijn tot op zekere hoogte voorspelbaar en daarop werden de ontwijkingstactieken gebaseerd.

Half de jaren zeventig bestond mijn orkaannavigatie op de ‘Coolhaven’ er nog uit om vooral consequent elk uur de ‘Hurricanewarnings’ uit te luisteren van het krachtige Amerikaanse kortegolf militaire zendstation Fort Collins Colorado WWV. Veel meer was er toen nog niet.                                                                                                             Ook werd elke dag op zee een grafiek bijgehouden van de barometerstand. Op de Atlantic op lagere breedte volgt de barometer elke dag een zelfde patroon, ‘dagelijkse gang’ genaamd. Hoog om middernacht en ’s middags en daartussen een dipje van maximaal 2 tot 4 millibar. Als zo’n patroon plotseling wordt verstoord, kan dat een aanwijzing zijn voor een naderende tropische depressie, tropische storm of een orkaan. Samen met een onverwacht toenemende zeegang zijn dat allemaal signalen waarop kritisch gelet moet worden.                                                                                             De barometerval op het Bovenwindse eiland Barbuda bij de passage van superorkaan ‘Irma’ op 6 september j.l. laat zien wat er dan gebeurd…

Op woensdag 17 september 1975 moest ik ten zuiden van Haïti de orkaan ‘Eloise’ ontwijken en bedroeg onze kortste naderingsafstand tot het centrum om 1600 hrs boordtijd 207 zeemijlen. ‘Eloise’ had windkrachten tot maximaal 225 km/h.                       Het uitluisteren naar de orkaanwaarschuwingen ging ook door in de haven. Een gevaar-lijker plek om een orkaan op je dak te krijgen dan in een haven bestaat er niet. Schepen slaan los en/of worden door andere losgeslagen schepen zwaar beschadigd. Goed beschermde Cubaanse lagunehavens als Havanna, Cienfuegos of Santiago de Cuba werden 24 uur voor aankomst van een orkaan door de havenautoriteiten ontruimd. Alles wat nog kon varen, werd onverbiddelijk naar buiten gestuurd om een veilig heenkomen te zoeken.

Een paar jaar later was aan boord van de ‘Alida  Smits’ de orkaaninformatie er al met sprongen op vooruitgegaan. Via de marconist kreeg ik toen een paar keer per dag uitvoerige meteofaxen, compleet met haarscherpe satellietfoto’s als er weer ergens een tropische storm of een orkaan rondzwierf. Onderweg van Chagueramas op Trinidad naar Baltimore USA werd op vrijdag 6 oktober 1978 om 1000 hrs GMT overigens ook een tropische storm ‘Irma’ gemeld, onderweg naar de Caribbean. Wij zouden er verder geen last van krijgen.

Het fenomeen van de allesverwoestende tropische orkanen, taifoens of cyclonen is mij altijd blijven fascineren. Daarom zit ik ook tegenwoordig tijdens het Atlantische orkaan-seizoen, juli tot november, geregeld even op de website te kijken van het Amerikaanse National Hurricane Center… http://www.nhc.noaa.gov/. Een bulk aan informatie is daar vanaf te halen. Niet alleen over de intensiteit van de stormen, de verwachte track en de dagelijkse posities. Mijn orkaanfascinatie heeft er ongetwijfeld mee te maken dat ik een orkaan altijd als het opgestoken vingertje van Onze Lieve Heer heb beschouwd…           ‘Verbeeld jij je nou maar niks, mensje!’

2 reacties op “Verbeeld jij je nou maar niks, mensje…!

  1. Interessant stuk! Nu weet ik het Amerikaanse National Hurricane Center ook te vinden. Waarvoor dank.

    • Even het ‘hurricane-icoontje’ aanklikken en je krijgt alle huiveringwekkende details.

Reacties zijn gesloten.