The Great White Fleet

Afbeeldingsresultaat voor Chiquita Great White Fleet

Als zeeman werd ik tot over mijn oren verliefd op reefers. Reefers zijn schepen die koel- en vrieslading vervoeren. Uit praktische redenen, warmteafstotend, meestal smetteloos wit geschilderd. Reefers vervoeren gekoeld fruit en diepgevroren producten zoals vis, vlees en fruitconcentraat. Reefers zijn de luxejachten onder de koopvaardijschepen. Prachtig geveegd en sexy gelijnd om met hoge snelheid temperatuurgecontroleerde lading te vervoeren.

Als klein snotneusje was ik destijds al hevig onder de indruk als de bananenjagers van United Fruit waggelend en slingerend langs de Hansweertse Punt stoven, onderweg naar Antwerpen. Bananenjagers verbruikten zoveel bunkers dat ze na hun haastige Atlantische oversteek altijd met heel weinig stabiliteit de Schelde opvoeren en meteen op één oor gingen hangen zodra er even wat roer werd gegeven. Pràchtig om te zien!    Geen wonder dat mijn meest favoriete schip een reefer was. De ‘Coolhaven’ waarmee ik fruit vervoerde van Cuba naar Europa. Een prachtig schilderij van dat schip, gemaakt door mijn broer Frits voor mijn 70ste verjaardag, hangt prominent in mijn werkkamer.       Eenmaal actief in de Vlissingse haven werden de mogelijkheden opgetuigd voor de stuwadoorsbehandeling van reeferschepen en reeferlading. In nauwe samenwerking met Jaczon en Kloosterboer werd Vlissingen de belangrijkste Nederlandse haven voor reeferlading. Met ruim driekwart miljoen kubieke meter reeferstorage. Export van vis, vlees en boter. Import van fruit, fruitsappen en concentraten. De overheersende scheepskleur in de Vlissingse Bijleveldhaven was jarenlang spierwit.                                Mijn obsessionele liefde voor sexy sierlijke ranke reefers werd echter steeds meer bedreigd door een plomp hoekig stalen monster…de container! Al was fruit niet meteen de meest simpele lading om in een container te stoppen, stond de techniek niet stil en moesten er tegen de eeuwwisseling in de Vlissingse haven toch bedrijfsmatige prog-noses worden gemaakt. Hoe lang het conventionele reefervervoer het nog kon bolwer-ken tegen die onverbiddelijk aanstormende container? Want toen het jaarlijkse sloop-tonnage van reeferschepen namelijk het nieuwbouwtonnage ver begon te overtreffen, was er bedrijfseconomisch stront aan de knikker.                                                    Omdat Vlissingen op containergebied volledig de boot dreigde te gaan missen, werd de toekomst van Vlissingen als reeferhaven ietwat obscuur.  Ergens rond de eeuwwisse-ling heb ik toen maar eens het koffiedik bestudeerd en de profetie verkondigd dat er na 2015 geen conventionele reefers meer zouden varen.                                             Laatst las ik in een artikel van Dynamar, een toonaangevend internationaal maritiem consultantsbureau, dat ik toen toch wel wat te zwartgallig was geweest.                        In 2000 bedroeg het aandeel van de conventionele reefers in het mondiale vervoer van reeferlading nog 55 procent. In 2017 werd er wereldwijd 116 miljoen ton reeferlading vervoerd en was het aandeel van conventionele reefers versus de reefercontainer gezakt naar 18 procent. Slechts Baltic/Cool Carriers en Del Monte laten nu nog enkele conventionele reefers bouwen. Met 880.000 cubicfeet ruiminhoud en 600 reeferboxes aan dek wel meteen de grootste reefers ter wereld. De gemiddelde leeftijd van de vloot conventionele reefers loopt nu echter snel op. Brandstofslurpende schepen van 30 jaar en ouder gaan binnenkort allemaal naar de sloop. Ook vanwege de nieuwe strenge IMO regels op de emissie van sulphur, geldig vanaf 2020.                                            De reefercontainer lijkt de oorlog dus definitief te hebben gewonnen. In 2018 werden er in totaal 2,9 miljoen reefercontainers over de wereld heen en weer gezeuld. De produc-tie van nieuwe reefercontainers in 2018 bedroeg 130.000 boxes, weer 12 procent meer dan het jaar ervoor.                                                                                                          In de nichemarkt waarin de conventionele reefers intussen terecht zijn gekomen, scoort de Vlissingse haven uitstekend. Een stevig compliment voor de Vlissingse bedrijven.      Chiquita, vroeger United Fruit, heeft zijn Noord-Europese bananenaanvoer op Vlissin-gen geconcentreerd. De schepen van Chiquita’s Great White Fleet zijn dan weliswaar niet meer allemaal wit, maar de 670.000 cubicfeet reefers hebben wel deklasten van honderden reefercontainers. Volgens de analisten van Dynamar zullen de laatste con-ventionele reeferschepen het nog tot ten hoogste 2030 uit kunnen houden.              Voor sentimentele ouwe shiplovers zoals ik is de teloorgang van de conventionele reefer een persoonlijk nostalgisch drama. Op de rivier valt weinig meer te genieten van de als een meeuwtje op één oor zeilende bananenjagers. Alleen rent op zondagmiddag nog een hijgende Dole-reefer voorbij. De ‘Dole Africa/America/Asia/Europa’ houden nog krampachtig de traditie in stand. Voor de rest word je hier scheel van de containers…     Ik heb er hier langs de dijk van Kruunehe nog nooit iemand over horen klagen. De enige die er waarschijnlijk wel van baalt is Adri de Schipper, dag en nacht op de uitkijk in Rilland.

Afbeeldingsresultaat voor Dole America

 

www.pdf24.org    Send article as PDF   

1 thought on “The Great White Fleet

  1. Prachtig en goed gedokumenteerd artikel over de Prinsessen of Zwanen van de Oceaan, Alex. Wat jammer dat ze bijna verdwenen zijn en dat Vlissingen de laatste nog van Antwerpen afgesnoept heeft. Hoe vaak ben ik ze niet gevolgd tot aan kaai 186, 188 of 190 in de Antwerpse haven, dat jaren lang de grootste reefer (bananen) haven ter wereld was. Veel boeken en fotomappen getuigen daar nog steeds van. Bedankt voor deze mooie blog.

Reacties zijn gesloten.