De SCA Powerplay

De ‘Ever Given’ ligt nog steeds in het Suezkanaal. Voor anker in het Grote Bittermeer. Weinig bekend over eventuele mankementen, opgelopen tijdens de stranding op 23 maart j.l. Misschien een lichtelijk krom getrokken bolder waaraan de ‘Alp Guard’ op 30 maart een flinke ruk gaf om het bakbeest weer los te trekken. Maar het schip mag nog even niet verder, éérst betalen!

Vice-admiraal Osama Rabie, de Egyptische baas van de Suez Canal Authority, afgekort SCA, heeft de factuur voor de door SCA geleden schade opgemaakt en komt na enig creatief rekenwerk op een bedrag van slechts $ 916.000.000,-. Bijna één miljard dollar! Waarvan 392 miljoen dollar als ‘salvage bonus’, plus eenzelfde bedrag als compensatie voor de ‘loss of reputation’. De resterende 132 miljoen dollar zijn nog wat bijkomende postjes. De Japanse rederij Shoei Kisen Kaisha denkt er toch nog eventjes over na… Het zou dus best kunnen dat die ‘Ever Given’ er nog wel even ligt, letterlijk en figuurlijk aan de ketting.                                                                                                                  Dat er omtrent het schadebedrag van het evenement een aantal ingewikkelde rituele dansen zouden worden opgevoerd, werd al snel duidelijk. De eerbiedwaardige Britse Lloyd’s List meldde zelfs dat de schade van het oponthoud voor alle schepen, alle ladingeigenaren en de SCA zo’n 340 miljoen dollar per úúr zou bedragen… De SCA alleen al zou 95 miljoen dollar aan transitgelden derven. Hoogst discutabele claims, want alles is uiteindelijk toch met een dikke week vertraging door het kanaal gevaren. Maar de SCA ziet nu zijn kans schoon en speelt een grof Arabisch spelletje powerplay. Het varen door het Suezkanaal was altijd al een kostbare liefhebberij. Uit eigen ervaring weet ik nog dat de altijd zeer royaal opgestelde pro forma SCA-factuur minimaal tien dagen voor aankomst Port Said of Suez moest worden betaald. Het teveel betaalde bleef dan in Eypte staan voor een volgende keer. De SCA beheert zodoende een permanente depositorekening voor zijn regelmatig doorvarende klanten van vele honderden miljoenen dollars. In mijn tijd bedroegen de kosten voor een enkel reisje met een relatief klein schip rond de 75.000 dollar.                                                                    De grootste containerrederij ter wereld, Maersk Lines, betaalde rond 2015 in totaal zo’n 700 miljoen dollar per jaar om hun schepen door het kanaal te laten varen. Destijds maakten Maersk-schepen jaarlijks zo’n 1.450 doorvaarten, dus gemiddeld 480.000 dollar per transit.                                                                                                                  Nu is die vice-admiraal Osama Rabie beslist niet de eerste en enige Egyptenaar met hoogmoedswaanzin en evenmin de eerste met een genetisch perfect ontwikkeld talent voor grootschalige corruptie. Maar de vraag is wel of Zijne Eminentie toch ook niet de kans loopt om loepzuiver in zijn eigen voet te schieten.                                                    Afgezien van het feit hoe hoog het uiteindelijk door de eigenaren van de ‘Ever Given’ te betalen schadeclaim ook zal worden, maakt het de doorvaart door het Suezkanaal er bepaald niet attractiever op. Niet voor rederijen, niet voor ladingeigenaren en zeker niet voor verzekeraars. De verzekeringspremies zullen rapido omhoog vliegen vooral omdat elke Insurance Risk Assessment nu zal uitwijzen dat het risico van een stranding in het Suezkanaal toch wel aanwijsbaar hoog is. Dat maakt rederijen knap nerveus en de route rond de Kaap ineens een stuk aantrekkelijker.                                                  Daarbij komt nog dat de SCA de ‘Ever Given’ expliciet permissie heeft gegeven, ondanks de heersende sterke dwarswind, het kanaal binnen te varen en dat de Egyptische loodsen die het enorme schip heelhuids door de sloot hadden moeten zien te navigeren, in de exclusieve dienst staan van de SCA. Maar de SCA handelt ongeveer identiek aan b.v. een Belgische overheid… Als een Belgische loods, ook een ambtenaar in Rijksdienst, door een domme beoordelingsfout met een schip hier voor de deur op de rivier een lichtboei aan barrels vaart, stuurt diezelfde Belgische overheid acuut een gepeperde rekening naar de rederij. De loods blijft onaantastbaar en naait er altijd van tussenuit.                                                                                                          De afgelopen jaren heeft de SCA al grote kortingen moeten geven op de doorvaart-tarieven van een aantal vaste klanten omdat teveel rederijen er al voor kozen om het kanaal maar te mijden en rond Kaap de Goede Hoop te varen. Zeker in deze tijd van hoogconjunctuur in de containervaart zullen veel reders er toch voor kunnen gaan kiezen eerder hun klanten tevreden te houden met betrouwbare schedules zonder de kans op vertraging in en rond het Suezkanaal, dan de zakken te vullen van Osama Rabie c.s. De schadeafhandeling van de ‘Ever Given’ zal daarom nauwlettend en argwanend door de gehele shippingbusiness gevolgd worden om te zien waar de hardste klappen zullen gaan vallen. Bij eigenaars, bij rederijen, bij charteraars, bij ladingeigenaren en natuurlijk bij verzekeraars. De arbiters in London zullen er nog járenlang werk aan hebben!                                                                                                Daarbij mag er gerust van worden uitgegaan dat Boskalis-Smit Salvage wel heel keurig de bergingsfactuur betaald zullen krijgen. Die jongens hebben vaker met het bijltje gehakt en hadden het ongetwijfeld goed geregeld toen zij hun slepers aan de ‘Ever Given’ vastknoopten. Zonder spijkerharde betalingsgaranties van hun factuur hadden zij die ‘Ever Given’ gewoon lekker laten zitten. Zó werkt Hollandse powerplay.

   Send article as PDF